پاسخ امام صادق عليه السّلام در اين روايت بر اساس جدال احسن است يعنى آنچه كه مورد قبول خصم است مقدمه براى احتجاج عليه او به كار رفته است چون آنان قبول دارند كليات نماز و ساير احكام در قرآن آمده ولى شرح و تبيين جزئيات ، شروط و قيود آنها به عهده پيامبر خداست ، درباره نام ائمّه و ولايت آنان نيز به همين شكل است . اگر راوى پرسش خود را ادامه مىداد و از امام مىپرسيد : چرا خداوند اين تبيين را به عهده پيامبرش گذاشته ؟ پاسخ امام به گونه‌اى ديگر غير از شكل جدال احسن ، مطرح مىشد . شايد يكى از حكمتهاى عدم تصريح نام ائمّه در قرآن و واگذاشتن تبيين آيات در اين زمينه به عهده پيامبر خدا صلّى اللّه عليه و آله و سلّم ( و ديگر معصومان ) به خاطر آزمون اين امت بوده كه در سرنوشت نسلها اثرى مستقيم دارد . براى توضيح اين مطلب تذكر چند نكته ضرورى است . 1 . آزمون خداوند از همه افراد بشر ( به صورت فردى ) و نيز تمام امتها ( به صورت گروهى ) قطعى است و آياتى متعدّد از قرآن بر آن دلالت دارد . 2 . شيوه آزمون خداوند از افراد و امتها متفاوت است ، برخى را با گل خشكيده كه در آن روح دميده « 1 » برخى را با ممنوعيت ماهيگيرى در روز شنبه و فراوانى ماهى در آن روز در نهرها ، « 2 » امّتى را با دستور به رفتن به سرزمينى غير زراعى در كنار خانه‌اى سنگى « 3 » ( براى حج گزاردن ) ، افرادى را با ترس و گرسنگى و نقصان در دارايىها و جانها « 4 » . . . و بالاخره هر فردى و امتى را با امتحانهاى گوناگون در سطوح مختلف و شيوه‌هاى متفاوت مىآزمايد . 3 . يكى از آزمونهاى الهى از اين امت در چگونگى پيروى آنان از پيامبر خداست . خداوند براى اجراى اين آزمون و پيش‌گيرى از هر نوع عذر و بهانه مقدمات آن را

--> ( 1 ) . مانند امتحان خداوند از فرشتگان ر . ك : حجر ، 5 . ( 2 ) . مانند امتحان از يهوديان ر . ك : بقره ، 65 ؛ نساء ، 154 ؛ اعراف ، 163 . ( 3 ) . ر . ك : نهج البلاغه ، خ 192 ( خطبه قاصعه ) . ( 4 ) . بقره ، 155